Màu xanh Mẫu Sơn

Những ngày đầu đi xây dựng kinh tế

Lên Đoàn KT-QP 338 những ngày này, chúng tôi thấy một màu xanh mướt của những cánh rừng. Đó là kết quả mà các chương trình, dự án phát triển kinh tế-xã hội mang lại cho Khu KT-QP Mẫu Sơn. Đón chúng tôi, Đại tá Nguyễn Văn Vạn, Phó chính ủy Đoàn KT-QP 338 hồ hởi giới thiệu: “Đoàn KT-QP 338 kế thừa truyền thống của Sư đoàn 338 được thành lập năm 1956. Lịch sử của Đoàn có nhiều biến động về nhiệm vụ cũng như quy mô, tổ chức, khi là đơn vị sản xuất (từ năm 1956 đến 1967), giai đoạn 1967-1972 chuyển thành đơn vị huấn luyện quân chi viện cho chiến trường miền Nam (thuộc Quân khu Hữu Ngạn), rồi lại nhanh chóng chuyển thành sư đoàn bộ binh chiến đấu (thuộc Bộ từ năm 1972 đến 1975). Phát huy vai trò tích cực, chủ động, sáng tạo, đơn vị luôn hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao.

Sau khi đất nước thống nhất năm 1975, cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn trở lại với nhiệm vụ từ những ngày đầu thành lập. Từ tháng 6-1975, Sư đoàn tham gia thi công cầu Thăng Long (Hà Nội). Tới công trường, không có doanh trại, bộ đội phải ở nhờ nhà dân trong một thời gian dài. Điều kiện cơ sở vật chất thiếu thốn, kinh nghiệm quản lý lao động còn ít, tuy vậy, khắc phục mọi khó khăn, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã chấp hành nghiêm kỷ luật an toàn lao động. Nhờ tổ chức tốt công tác quản lý, phân công lao động chặt chẽ mà chất lượng làm việc, các hạng mục công trình thi công đều đạt và vượt mức kế hoạch”.

Bộ đội Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 338 giúp dân thu hoạch lúa.

Tháng 4-1976, Sư đoàn 338 được chuyển thành Sư đoàn Xây dựng 338, trực thuộc Tổng cục Xây dựng kinh tế. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới, cùng với việc sắp xếp lại tổ chức biên chế, Sư đoàn tổ chức cho 50% quân số đi học nghề để chuẩn bị cho nhiệm vụ xây dựng kinh tế. Sau một thời gian học tập và trực tiếp thực tập tay nghề qua một số công trình, hầu hết anh em đều đạt trình độ thợ bậc 2 và tương đương. Dù còn nhiều khó khăn song cán bộ, nhân viên, chiến sĩ của Sư đoàn luôn hăng hái, nỗ lực làm chủ các trang thiết bị được giao, tổ chức sản xuất vật liệu, xây lắp các công trình. Đã có hàng chục nghìn mét vuông công trình cùng hàng nghìn tấn vôi, khối đá, cát, sỏi, gạch, tấm tranh lợp nhà... được cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn sản xuất trong giai đoạn này, hoàn thành các chỉ tiêu, kế hoạch trên giao.

Làm để dân tin

Năm 1999, thực hiện chủ trương của trên, đơn vị được giao chuyển đổi mô hình từ đơn vị huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu sang thực hiện nhiệm vụ KT-QP, huấn luyện dự bị động viên. Cũng từ đây, tên gọi Đoàn KT-QP 338 gắn liền với cán bộ, nhân viên, chiến sĩ đơn vị và Đoàn trực tiếp quản lý Khu KT-QP Mẫu Sơn với 177 thôn, bản, nằm trên địa bàn 20 xã, 5 huyện biên giới của tỉnh Lạng Sơn.

Đại tá Trần Anh Khoa, Phó đoàn trưởng Đoàn KT-QP 338, Trưởng ban Quản lý dự án KT-QP cho biết: “Nếu các anh chị đến đây khoảng 5 năm trước hẳn sẽ ngạc nhiên lắm, bởi bây giờ đường giao thông được bê tông, cứng hóa về tận các thôn, xã; điện đã thắp sáng khắp các vùng quê; đồi trọc được phủ xanh bởi các dự án trồng rừng, cây thông, ba kích, chanh leo đem lại hiệu quả kinh tế cho bà con; nước sạch cũng về tận chum, bể của các gia đình. Bà con các dân tộc Tày, Nùng, Dao... nơi đây đã bước đầu thoát nghèo, nhiều nhà có gà, bò, dê... đầy chuồng. Đó là hiệu quả của những dự án, chương trình xây dựng cơ sở hạ tầng, hỗ trợ sản xuất, sắp xếp ổn định dân cư. Nói thì ngắn gọn vậy, nhưng đó là công sức và sự nỗ lực của cả bộ đội và bà con các dân tộc trên địa bàn hàng chục năm qua”.

Cán bộ, nhân viên Đoàn Kinh tế-Quốc phòng 338 hướng dẫn kỹ thuật khai thác nhựa thông cho các hộ dân xã Mẫu Sơn, huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn. Ảnh: DƯƠNG ĐỘ

Sinh ra và gắn bó với bà con các dân tộc nơi đây, trưởng thành từ ngày còn công tác ở Ban CHQS huyện Cao Lộc (Bộ CHQS tỉnh Lạng Sơn), Đại tá Trần Anh Khoa rất am hiểu về vùng đất này. Bà con các dân tộc ở đây còn nhiều tập tục lạc hậu. Thế nên, để vận động bà con trồng rừng, phủ xanh đất trống, đồi trọc hay ăn ở vệ sinh, từ bỏ những phong tục, tập quán lạc hậu là sự cố gắng, nỗ lực không ngừng của cán bộ, chiến sĩ đơn vị. Theo anh Khoa, biện pháp của Đoàn là xây dựng các chương trình, hoạt động sát với các kế hoạch, dự án của trên, sau đó từng bước triển khai đồng bộ, chặt chẽ để mang lại hiệu quả thiết thực cho bà con. Và một trong những hành động cụ thể ấy là công tác bồi dưỡng, lựa chọn cán bộ có kỹ năng công tác, nhiệt tình, tâm huyết với nhiệm vụ.

“Hiện Đoàn có 2 nông-lâm trường quản lý 12 đội công tác, mỗi đội phụ trách 1-3 xã. Sâu sát, cụ thể, gắn trách nhiệm với nhiệm vụ là những bí quyết để cán bộ, nhân viên của Đoàn làm tốt chức trách, nhiệm vụ được giao. Bên cạnh đó, phát huy hiệu quả vai trò của đội ngũ cán bộ người dân tộc thiểu số để có thể gần gũi và nắm bắt được tâm tư, tình cảm của người dân cũng là cách mà chúng tôi đang triển khai hiệu quả”, Đại tá Trần Anh Khoa nhấn mạnh.

Cùng ban chỉ huy Đoàn, chúng tôi tới xã Mẫu Sơn, huyện Cao Lộc, cũng là nơi Đội 5, Nông-Lâm trường 196 của Đoàn đứng chân. Trụ sở Đội nằm cách nhà dân xung quanh và UBND xã Mẫu Sơn không xa là điều kiện thuận lợi để anh em trong Đội luôn gần gũi và nắm bắt được tình hình an ninh, xã hội của địa phương. Trung tá Bàn Văn Thảo, Đội trưởng, người dân tộc Dao và Thiếu tá Hoàng Văn Nghiệp, Đội phó, người dân tộc Sán Chỉ vừa trở về từ chuyến đi nắm tình hình địa bàn.

Gạt những mảng bụi còn bám trên vai áo bộ quân phục dã chiến, Thiếu tá Hoàng Văn Nghiệp chia sẻ, bây giờ đường sá đã thuận tiện hơn, có thể đi xe máy thay vì đi bộ như trước, nhưng vẫn không tránh khỏi có lúc phải dắt xe qua những đoạn đường khó đi hay gặp sình lầy vào ngày mưa. Hiện Đội phụ trách 1 xã với 7 thôn, có hơn 1.400 nhân khẩu/338 hộ, nơi xa nhất cách đây gần 30km. Với nhiệm vụ nắm vững tình hình an ninh chính trị địa bàn biên giới, quản lý 3 dự án nuôi trâu, bò, dê... cũng như bảo đảm nguồn nước sạch từ đầu nguồn về sở chỉ huy Đoàn, các anh phải chia việc cho từng cán bộ trong Đội để công việc không bị chồng chéo. 

Trung tá Bàn Văn Thảo bộc bạch: “Cái khó nhất với chúng tôi chính là vận động bà con tin và làm theo mình. Ví dụ hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, phát triển con giống thì không thể nói vài ba câu hay đưa tờ hướng dẫn là bà con đã làm theo. Muốn hiệu quả phải gắn bó, cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc với đồng bào. Khó nhưng không phải là không làm được, bởi chúng tôi có sự cần mẫn, quyết tâm và nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ trong Đội”.

Còn Chủ tịch UBND xã Mẫu Sơn Dương Trồng Mình khẳng định với chúng tôi: “Là xã được thụ hưởng kết quả của các dự án phát triển kinh tế và chương trình mục tiêu quốc gia do Đoàn KT-QP 338 triển khai những năm qua, bộ mặt của địa phương đã có nhiều thay đổi: An ninh chính trị ổn định; giao thông thuận tiện bởi có bộ đội Đoàn giúp mở đường; kinh tế phát triển nhờ trồng rừng, chăn nuôi. Từ một xã có hộ nghèo chiếm hơn 60%, nay đã giảm xuống còn dưới 2%, nhiều gia đình đã có của ăn của để, làm giàu nhờ trồng rừng hay các mô hình chăn nuôi. Chúng tôi cảm ơn bộ đội Đoàn KT-QP 338 nhiều lắm!”.

THU THỦY - BẢO CHÂU