Trở về sau chuyến đi xuyên Việt kéo dài hơn 10 ngày để thực hiện công việc nghĩa tình, tri ân các anh hùng liệt sĩ, dù khá mệt nhưng bà Tâm vẫn đồng ý dành một buổi sáng trò chuyện với chúng tôi. Vẫn bước chân thoăn thoắt và nụ cười đôn hậu như bao lần gặp, người phụ nữ lấy công việc thiện nguyện làm lẽ sống cuộc đời hồ hởi kể về những kỷ niệm mà mình cùng các cộng sự đã trải qua, với kỳ vọng sẽ có thêm nhiều hài cốt liệt sĩ được tìm thấy hoặc xác định danh tính. Tâm sự với chúng tôi, bà bảo, chỉ tranh thủ về nhà giải quyết công việc một, hai ngày là lại ngược lên Tây Bắc tìm hài cốt liệt sĩ. “Kế hoạch đã định rồi, không thay đổi được, cứ “vác tù và hàng tổng” thế thôi các cháu ạ. May mắn là gia đình, con cháu ai cũng ủng hộ cả về vật chất và tinh thần”, bà Tâm cho biết.
Có lẽ chính bởi vậy mà suốt 20 năm qua, bà Tâm đã vượt hàng nghìn cây số đến nhiều miền quê, trực tiếp đến hàng trăm nghĩa trang liệt sĩ trên khắp mọi miền Tổ quốc thu thập thông tin trên hàng vạn ngôi mộ gửi về cơ quan chính sách các địa phương và đăng tải trên nhiều nền tảng mạng xã hội để tìm kiếm thân nhân. Với những hiểu biết pháp luật của mình, bà còn tham gia tìm kiếm, tư vấn xác thực thông tin, hướng dẫn thủ tục và hỗ trợ kinh phí đưa được gần 100 hài cốt liệt sĩ đủ điều kiện pháp lý theo quy định của Nhà nước về an táng tại quê nhà. Ngoài ra, bà còn ủng hộ kinh phí tặng sổ tiết kiệm, xây nhà tình nghĩa, mua đồ dùng sinh hoạt tặng các gia đình chính sách có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh Phú Thọ và TP Hà Nội.
Tâm sự với chúng tôi, bà Tâm cho biết, nhân duyên đến với công việc tìm kiếm thông tin, hỗ trợ gia đình liệt sĩ của bà bắt đầu từ năm 2008 khi cùng gia đình đi tìm phần mộ của anh ruột là liệt sĩ Lê Hồng Khôi, sinh năm 1947, nhập ngũ năm 1965, hy sinh năm 1971 tại chiến trường K và anh chồng là liệt sĩ Lương Ngọc Sản, sinh năm 1948, nhập ngũ năm 1969, hy sinh năm 1971. “Trong hành trình tìm kiếm các anh mình, tôi cũng gặp nhiều gia đình có cùng hoàn cảnh, đã tốn nhiều thời gian, công sức và tiền bạc mà vẫn chưa tìm thấy người thân. Vì vậy, đi tới các nghĩa trang, cùng với việc tìm kiếm thông tin của người thân, tôi đều tận dụng thời gian chụp hình, ghi chép thông tin liệt sĩ trên bia mộ vào cuốn sổ tay, hy vọng sau này có thể cung cấp cho nhiều gia đình liệt sĩ. Đi tới đâu, tôi cũng xin xác nhận, chứng thực của chính quyền địa phương, các cơ quan, đơn vị có liên quan để bảo đảm công khai, minh bạch cũng như đúng thủ tục pháp lý”, bà Tâm cho biết.
    |
 |
Bà Lê Thị Tâm và các hội viên Chi hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam xã Thanh Thủy tại Nghĩa trang Liệt sĩ Đức Cơ (Gia Lai), tháng 5-2026. Ảnh: PHÚ NHUẬN
|
Năm 2010, bà Tâm đứng ra thành lập Đội tình nguyện Phú Thọ-Bình Phước, với công việc đầu tiên là hỗ trợ tìm kiếm thông tin về các liệt sĩ của tỉnh Phú Thọ được quy tập, an táng trên địa bàn tỉnh Bình Phước. Chuyến đi đầu tiên của Đội kéo dài suốt 8 tháng. 20 người của Đội do bà dẫn đầu và tài trợ toàn bộ kinh phí đã tổ chức khảo sát, tìm kiếm ở hầu khắp các cánh rừng, khe suối trên địa bàn. Kết thúc chuyến đi, Đội đã tìm được 8 hài cốt liệt sĩ với nhiều di vật đi cùng xác thực là Quân giải phóng và bàn giao cho chính quyền địa phương.
Khi Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam thành lập, bà và toàn đội tình nguyện tham gia. Đến nay, với 26 thành viên nòng cốt, Chi hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam xã Thanh Thủy do bà Tâm làm Chi hội trưởng vẫn tích cực hoạt động hiệu quả hướng tới mục tiêu tri ân, giúp đỡ thân nhân liệt sĩ trong việc tìm kiếm hài cốt, xác định danh tính và nâng cao chất lượng cuộc sống. Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm 2026, bà Tâm đã đến 13 nghĩa trang liệt sĩ khu vực phía Nam, hỗ trợ 70 gia đình hoàn thành thủ tục chứng thực thông tin và lấy mẫu sinh phẩm giám định ADN. “Trong đó có 2 trường hợp liệt sĩ của tỉnh Phú Thọ đã có kết quả và hoàn thành thủ tục đưa về quê vào tháng 7-2026. Đó là niềm an ủi cho các gia đình liệt sĩ, đồng thời cũng là động lực để chúng tôi tiếp tục hành trình kiếm tìm liệt sĩ”, bà Tâm cho biết.
PHƯƠNG MAI