Những ngày đầu mùa khô năm 2026-2027, theo chân cán bộ, chiến sĩ Đội quy tập thực hiện nhiệm vụ tại vùng Thượng Lào, chúng tôi luôn thấy một bóng dáng quen thuộc, đó là Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen, nhân viên Ban CHQS huyện Longchaeng. Dù bận rộn nhiều công việc nhưng hễ nghe tin có cán bộ Đội quy tập về địa bàn hay nhận được manh mối về nơi an táng liệt sĩ, anh lại cùng lên đường với bộ đội Việt Nam.

Trò chuyện với chúng tôi, Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen xúc động chia sẻ: “Bộ đội Việt Nam đã không tiếc máu xương để giúp đỡ nhân dân Lào trong những năm tháng gian khổ nhất. Giờ đây đã hòa bình nhưng các liệt sĩ vẫn còn nằm lại giữa rừng sâu, lòng tôi đau xót lắm. Hễ còn sức khỏe và còn thông tin, tôi sẽ còn đi cùng bộ đội Việt Nam để đưa các liệt sĩ trở về với quê hương”.

leftcenterrightdel

 Đồng chí Khounsavan Xaybouakhen (thứ ba, từ trái sang) hướng dẫn cán bộ, nhân viên Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Bộ CHQS tỉnh Nghệ An tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên địa bàn.

Sự tận tụy ấy xuất phát từ tấm lòng của một con người đã gắn bó gần trọn cuộc đời với mảnh đất Longchaeng. Sinh năm 1969, trải qua nhiều năm làm Trưởng bản Longchaeng (2002-2009), rồi công tác tại Ban CHQS huyện Longchaeng từ năm 2012 đến nay, anh Khounsavan Xaybouakhen thuộc lòng từng con mương, ngọn núi, từng lối rẽ hiểm trở giữa đại ngàn Xaysomboun. Am hiểu địa hình, anh càng thấu hiểu sâu sắc những gian khổ của các lực lượng quy tập. Chiến tranh qua đã lâu, địa hình đã có nhiều đổi thay, thông tin về địa điểm an táng rải rác trong ký ức người lớn tuổi ngày một ít đi khiến công tác tìm kiếm càng thêm gian nan.

Nhớ lại kỷ niệm sâu sắc nhất, Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen kể về hành trình quy tập hài cốt liệt sĩ tại núi Thẳm Xe. Nơi đây địa hình hiểm trở, vết tích chiến trường xưa gần như đã bị xóa mờ. Nhưng xâu chuỗi lời kể của các cụ già và ký ức thời chiến, anh tin chắc nơi đây có bộ đội Việt Nam hy sinh. Anh cùng Đội quy tập kiên trì leo núi, lật từng hốc đá suốt nhiều ngày liền và đã quy tập được 18 hài cốt liệt sĩ. “Khi thấy hài cốt liệt sĩ tại đây, tôi và bộ đội Việt Nam vừa xúc động vừa vui mừng. Mỗi lần tìm kiếm có kết quả, lòng tôi nhẹ nhõm như vừa làm tròn nghĩa thảo đối với ân nhân của dân tộc mình”, Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen bồi hồi nhớ lại.

Không chỉ là người dẫn đường tin cậy, sự nhiệt thành của anh còn là điểm tựa tinh thần vững chắc cho lực lượng làm nhiệm vụ. Thiếu tá QNCN Nguyễn Viết Ngọc, nhân viên Đội quy tập chia sẻ: “Đồng chí Khounsavan Xaybouakhen như người anh em ruột thịt của cán bộ, nhân viên trong Đội. Giữa rừng sâu, anh cùng ăn, cùng ngủ với bộ đội Việt Nam, đi trước phát quang dò đường ở những đoạn dốc đứng. Những đêm tình hình an ninh phức tạp, anh trực tiếp làm việc với chính quyền địa phương và thức trắng đêm gác cho anh em nghỉ ngơi. Sự chu đáo ấy đã tiếp thêm quyết tâm cho toàn Đội vượt qua mọi gian khó”.

Mặc dù gia đình anh Khounsavan Xaybouakhen còn nhiều khó khăn, vợ hay đau ốm nhưng chỉ cần nhận được thông tin mới, anh lại thu xếp công việc để lên đường. Được sự chia sẻ, ủng hộ tuyệt đối từ gia đình, anh coi đây là công việc nghĩa tình cao cả không thể dừng lại khi các liệt sĩ vẫn còn nằm đâu đó giữa rừng sâu.

Thượng tá Lê Xuân Thế, Chính trị viên Đội quy tập khẳng định: “Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen là tấm gương điển hình cho tình cảm thủy chung, nghĩa tình giữa hai dân tộc. Sự am hiểu địa bàn và tấm lòng nhiệt thành của anh là nguồn hỗ trợ vô cùng quan trọng giúp Đội hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị đặc biệt”.

Từ năm 2012 đến nay, sự hỗ trợ tận tâm của Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen đã góp phần giúp Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Bộ CHQS tỉnh Nghệ An tìm kiếm, cất bốc được 60 hài cốt liệt sĩ. 60 người con ưu tú được trở về đất mẹ là kết quả của biết bao mồ hôi, công sức và nghĩa tình sắt son. Hình ảnh Thượng úy QNCN Khounsavan Xaybouakhen giữa đại ngàn Xaysomboun sẽ còn đọng mãi như một biểu tượng đẹp đẽ của đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, góp phần tô thắm thêm tình đoàn kết hữu nghị vĩ đại Việt Nam-Lào mãi mãi xanh tươi, đời đời bền vững.

HOÀNG TRUNG