Khoảng 21 giờ ngày 5-2-1970 (ngày 29 tháng Chạp năm Kỷ Dậu), tại một hang đá ở bản Pha Băng Nưa thuộc Seponh (Savannakhet, Lào), Đại đội 4, Tiểu đoàn 668 (sau này thuộc Trung đoàn 592), Binh trạm 9, Bộ tư lệnh 559 đang chuẩn bị đón Tết Canh Tuất thì máy bay B-52 địch đến rải thảm bom...

leftcenterrightdel
 Đồng chí Ngô Văn Thọ (thứ hai, từ phải sang) cùng các đồng đội Trung đoàn 592-Bộ đội Trường Sơn, năm 2025.

Trung sĩ, cựu chiến binh Ngô Văn Thọ chứng kiến sự kiện nói trên kể lại: “Gần 10 phút sau đợt bom thứ nhất, chuông điện thoại réo. Tin buồn: “Chiếc xe GAZ-69 chở đoàn cán bộ binh trạm lên Bộ tư lệnh họp kết hợp đi thăm, kiểm tra các lực lượng trực Tết bị bom nổ gần, mảnh bom văng vỡ cửa kính, găm vào thái dương thủ trưởng Nguyễn Huệ (Trung tá, Binh trạm trưởng). Ông hy sinh tại chỗ. Trung đội 3 đã kịp thời ứng cứu, chờ lệnh lo hậu sự cho Binh trạm trưởng. Các đồng chí trong đoàn tiếp tục về Bộ tư lệnh”.

Cán bộ Đại đội 4 (trừ đồng chí trực chỉ huy) đến ngay hiện trường. Sau khi xe xuất phát đưa thi hài đồng chí Nguyễn Huệ về nơi truy điệu và an táng theo chỉ đạo của Tư lệnh Đồng Sỹ Nguyên, các anh trở về, tập trung toàn Đại đội bộ để nghe Đại đội trưởng Lương Ngọc Thiều và Chính trị viên Phan Văn Phố thông báo tình hình, động viên mọi người biến đau thương thành hành động cách mạng...

leftcenterrightdel
 Các cựu chiến binh tại Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày truyền thống Trung đoàn 592-Bộ đội Trường Sơn, năm 2025. Ảnh: VIỆT HƯNG

Giao thừa, đơn vị quây quần quanh chiếc đài bán dẫn, nghe lại Bác Hồ chúc Tết Kỷ Dậu năm 1969 qua bản ghi âm, nghe Bác Tôn đọc thư chúc Tết năm Canh Tuất. Đón năm mới, toàn đơn vị quyết tâm hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, lập nhiều chiến công, trả thù cho đồng đội...

Ngày 6-2-1970 (mồng Một Tết Nguyên đán Canh Tuất), suốt cả ngày, 8 đợt máy bay B-52 và phản lực của địch bổ nhào, rải bom tọa độ xuống trọng điểm Pha Băng Nưa. Con suối cạnh hang, nơi hằng ngày bộ đội đánh răng, rửa mặt ngổn ngang cây cối cháy đen. Lúc 16 giờ, địch thả thêm một lượt bom vào lèn đá cạnh khu Đại đội bộ. Tôi và anh Vấn (liên lạc của Đại đội) len lỏi qua những cây đổ để đón Chính trị viên Phan Văn Phố họp trở về an toàn. Đêm, địch giội bom “cầm canh”, mảnh vỡ siết vào không khí rít lên giữa tiếng đất đá bay rào rào. Đại đội đón xuân trong tiếng bom rền, vẫn có thịt mỡ, dưa hành, bánh chưng, giò lụa... đều là sản phẩm được chế biến từ lợn, gạo nếp do đơn vị đổi muối cho người dân địa phương mà có. Giường này đánh cờ tướng. Giường kia chơi tú lơ khơ. Chuyện trò sôi nổi râm ran. Khung cảnh ấy giờ nhớ lại quả thật đúng với nghĩa của câu “tiếng hát át tiếng bom”.

PHẠM XƯỞNG